Amsterdam als synthesizer: kunstenaar maakt voor ADE een beat met satellietdata

| door Steve Stiffbone

Tijdens Amsterdam Dance Event komt er uit zo ongeveer iedere kelder, loods en club een beat. Kunstenaar Bob de Jong zoekt het voor zijn bijdrage iets hogerop. Op zo’n zevenhonderd kilometer boven de stad, om precies te zijn. Voor zijn project Beat of the City gebruikt hij radarsatellieten en twee Amsterdamse daken om de stad een elektronische hartslag te geven. Toch weer iets anders dan een USB-stick in een mengpaneel prikken.

Het project is gemaakt voor het dertigjarig jubileum van ADE, dat deze week van 21 tot en met 25 oktober plaatsvindt. Terwijl beneden de dansvloeren vollopen, doen boven de daken van Felix Meritis en de A’DAM Toren mee aan een wisselwerking met de ruimte.

Twee daken die terugkaatsen naar de ruimte

De Jong heeft op beide gebouwen aluminium radarreflectoren geplaatst. Die kaatsen signalen van passerende radarsatellieten gericht terug. Daardoor krijgen de daken een herkenbare plek in de satellietwaarnemingen. Zie het als extra nadrukkelijk zwaaien naar een satelliet, maar dan met aluminium en een stuk meer technische kennis.

Samen met de Netherlands Space Agency en satellietdatabedrijf Terramira zijn die waarnemingen verwerkt tot materiaal voor een audiovisuele compositie. Daarin komen het terugkerende ritme van de satellieten en de elektronische muziekcultuur van Amsterdam samen. Het resultaat is een film met nachtelijke stadsbeelden, ruwe radarbeelden, signaalpatronen en een elektronische heartbeat.

De satellieten staan dus geen technoset naar beneden te zenden. De waarnemingen vormen het materiaal waarmee De Jong zijn kunstwerk heeft opgebouwd. Amsterdam als een soort synthesizer, waarbij de knoppen dit keer op twee daken staan.

Van sterren kijken naar bekeken worden

Die locaties zijn ook niet willekeurig gekozen. Vanaf het oude sterrenobservatorium van Felix Meritis werd ruim twee eeuwen geleden al naar de hemel gekeken. Nu kijken satellieten terug. Aan de andere kant van het IJ staat de A’DAM Toren, een herkenningspunt dat stevig verbonden is met de Amsterdamse dancewereld.

Het project gebruikt Europese Sentinel-1-radarsatellieten. Die hebben geen zonlicht nodig en kunnen ook door wolken heen waarnemingen doen. Handig boven Amsterdam, waar een strakblauwe lucht ongeveer net zo gegarandeerd is als een korte rij bij de garderobe.

Van de virale Morgan Freeman-video

De naam Bob de Jong zegt je misschien minder dan zijn werk. Hij is de kunstenaar achter de wereldwijd gedeelde video This is not Morgan Freeman, waarmee hij liet zien hoe overtuigend een digitale versie van een bekend gezicht kan zijn. Ook werkte hij mee aan de Apple TV-serie Lady in the Lake.

Met Beat of the City geeft hij technologie opnieuw een andere bestemming. Dit keer geen gezicht waarvan je twijfelt of het echt is, maar Amsterdamse daken die letterlijk terugkaatsen naar de ruimte.

De film is sinds woensdag 21 oktober online te bekijken. Wie tijdens ADE ook de fysieke installatie wil zien, kan de radarreflector bekijken op het dak van A’DAM Lookout. Eerst de stad van boven bekijken en daarna beneden verder met de beat. Prima dagindeling.

Lees ook

Lees het artikel op de mobiele website

Net binnen

Bekijk meer artikelen